Παρασκευή, 8 Οκτωβρίου 2010

Μπαρτσελόνα: Η επιστροφή του "total football"



Λιονέλ Μέσι: ο καλύτερος παίκτης του κόσμου είναι δημιούργημα της ακαδημίας της Μπαρτσελόνα
Η απουσία αγώνων των ομάδων μας μέσα στην εβδομάδα μας δίνει την ευκαιρία για λίγο παραπάνω φιλοσοφική διάθεση με αφορμή το πρόσφατο 5-1 της Μπαρτσελόνα επί του Παναθηναικού. Είμαι σίγουρος ότι μετά την λήξη του αγώνα, όλοι μας, αναρωτηθήκαμε έστω κι για λίγο… πως – γιατί, γιατί αυτοί κι όχι κι εμείς…
Η ποδοσφαιρική «μαγεία» που αναβλύζει από την Μπαρτσελόνα των τελευταίων 3 ετών ανεβάζει τις ποδοσφαιρικές συζητήσεις – τακτικές και μη – σε ένα άλλο επίπεδο....





Όπως τονίσαμε και στο σχετικό post: Η Μπάρτσα του Γκουαρντιόλα  επιδίδεται τα τελευταία 3 χρόνια σε μία καινοτόμο, μοναδική ποδοσφαιρική προσέγγιση που παραπέμπει στην δεκαετία του 70′ όταν ο Άγιαξ επέφερε αλλαγές στην τότε ποδοσφαιρκή και τακτική κουλτούρα με το “total football”. Μία προσέγγιση που σου δημιουργεί έντονο το ερώτημα τουπως δημιουργήθηκε αυτό το… ποδοσφαιρικό αριστούργημα κι όχι το πως, στην ουσία, λειτουργεί μέσα στο γήπεδο.
La Cantera: Η πηγή της ζωής
Λίγα χιλιόμετρα μακριά από το επιβλητικό Νου Καμπ σε εναν πολυσύχναστο σύγχρονο αστικό κόμβο, βρίσκεται μία μικρή αγροικία με ένα αρχοντικό χτισμένο το 1702, η La Massia. Εκεί, σε έναν ειδικά πλέον διαμορφωμένο χώρο βρίσκεται η πασίγνωστη ακαδημία της Μπαρτσελόνα – La Cantera – που στην ποιητική της, καταλωνική μετάφραση σημαίνει: πολύτιμη πηγή – πηγή της ζωής.

Το λειτουργικό κόστος της La Cantera ανέρχεται - μόλις - στα 15εκ τον χρόνο. Ελάχιστα αν αναλογιστεί κανείς την αξία των Μέσι, Τσάβι αλλά και τα 90 εκ που δαπανήθηκαν από την Ρεάλ για τον Ρονάλντο
Ο σύλλογος προχώρησε  το 1979 στην ανακατασκευή/διαμόρφωση του αρχοντικού ώστε να μπορεί να φιλοξενεί τους νεαρούς παίκτες (60 αυτή την στιγμή) και μελλοντικούς αστέρες της ομάδας. Σε συνδυασμό με την παρουσία γηπέδων και αθλητικών εγκαταστάσεων η La Cantera εδώ και 30 χρόνια παράγει ποδοσφαιρικούς αστέρες παγκόσμιας κλάσης όπως οι Μέσι, Γκουαρντιόλα, Πουγιόλ, Φαμπέργκας, Τσάβι, Πικέ, Ντε λα Πένια, Μπούσκετς, Ρέινα, Αρτέτα, Ινιέστα κ.α


Mes que un Club

Μes Que Un Club: Κάτι παραπάνω από ένας σύλλογος
Η Μπαρτσελόνα είναι διάσημη για το ρητό που κοσμεί τις κερκίδες του Νου Καμπ και χαρακτηρίζει την κουλτούρα του συλλόγου. Mes que un Club: κάτι παραπάνω από ένας σύλλογος!!! Σε αυτό το μοτίβο λειτουργεί κι η La Cantera από την πρώτη μέρα της δημιουργίας της. Η ακαδημία υποδέχεται νεαρά παιδιά από την Ισπανία αλλά κι όλο τον υπόλοιπο κόσμο από την ηλίκια – περίπου – των 9 ετών και άνω. Τα παιδιά αποχωρίζονται τους γονείς τους και υπεύθυνη για την ανατροφή, εκπαίδευση  και διαπαιδαγώγηση τους είναι η Μπαρτσελόνα. Η ακαδημία έχει ως κύριο ρόλο να ακονίζει τις ανθρώπινες αξίες δηλώνει ο Σεσκ Φάμπεργκας, ένα από τα ποδοσφαιρικά διαμάντια των τελευταίων ετών.
Τα αγόρια κάθε πρώι φοιτούν στα καλύτερα σχολεία της περιοχής. Επιστρέφουν το μεσημέρι στην La Cantera για φαγητό και την απαραίτητη siesta. Το απόγευμα το πρόγραμμα περιλαμβάνει 90λεπτη προπόνηση ενώ αμέσως μετά εκπαιδευτικοί σύμβουλοι αναλαμβάνουν να μορφώσουν τα παιδιά ώστε να μην παρακωλύεται η μορφωτική τους εξέλιξη. Σαφέστατα υπαρχει ελέυθερος χόρνος για τα απαραίτητα παιχνίδια σε πισίνες ή play rooms με playstations κ.α που κοσμούν τις εγκαταστάσεις της La Cantera.
Η ακαδημία αναδεικνύει πάνω από όλα την δύναμη της συλλογικότητας, της συνεργασίας, της φιλίας και της υγιεινής ζωής. Ειδικότερα στις μικρές ηλικίες οι παραπάνω αξίες και η μόρφωση έχουν πολύ σημαντικότερο ρόλο από το ποδόσφαιρο. Τα παιδιά ηλίκιας 12-15 πορπονούνται μόλις 7 ώρες την εβδομάδα παίζοντας ένα καθαρό 90λεπτο αγώνα (συνήθως 7 χ 7). Το να φτάσεις στην πρώτη ομάδα είναι ένας συνδυασμός προσωπικών/ηθικών αξιών και τεχνικών/αθλητικών χαρακτηριστικών και ο συνδυασμός αυτός καλλιεργείται από την παιδική ηλίκία στην ακαδημία.

Ο Σερ Μπόμπυ Ρόμπσον, προπονητής της πρώτης ομάδας... τραγουδά σε εκδήλωση των ακαδημιών μαζί με τους Ινιέστα και Ρείνα: είκονα σίγουρα πολύ "μακρινή" για τα ελληνικά δεδομένα
Σαφέστατα όλα αυτά δεν είναι εύκολα να υλοποιηθούν και το αγνό ποσοσφαιρικό ταλέντο δεν αρκεί από μόνο του, όταν μιλάμε για παιδιά 12 ή 13 ετών. Ο Ινιέστα εντοπίστηκε από τα «λαγωνικά» της Μπαρτσελόνα σε ηλικία 12 ετών στο χωριό Φουενταλμπίλα στην κεντρική Ισπανία. Το ταλέντο του ήταν  κάτι παραπάνω από εξώφθαλμο αλλά ο αποχωρισμός από τους γονείς ήταν μία τρυματική εμπειρία με τον μικρό Ινιέστα να κλαίει σχεδόν όλη την Κυριακή αφού αποχωρίζονταν τους γονείς του μετα το «επισκεπτήριο». Σήμερα απολαμβάνω τις αξίες που διδάχτηκα στην La Cantera λέει χαμογελώντας, αναπολώντας  εκείνα τα χρόνια.
Στην περίπτωση του 12χρονου Μέσι τα πράγματα ήταν ακόμα πιο πολύπλοκα αφού οι πτωχοί γονείς του αλλά και κανένα κλαμπ στην Αργεντινή δεν είχαν τα χρήματα για να καλύψουν την φαρμακευτική αγωγή του μικρού «θαυματουργού» αργεντίνου για ένα ενδοκρινολογικό πρόβλημα που εμπόδιζε την σωματική του ανάπτυξη. Η Μπαρτσελόνα διέκρινε το ταλέντο του, έσκυψε πάνω στο πρόβλημα του κι ο Μέσι πλεόν είναι ο καλύτερος ποδοσφαιριστής στον πλανήτη δηλώνοντας ευγνόμων για την ομάδα που τον βοήθησε όσο κανείς άλλος στα δύσκολα παιδικά του χρόνια.
Η εκδίκηση… των κοντών
Είναι προφανές ότι το σκάουτινγκ και η ποδοσφαιρική εξέλιξη της Μπαρτσελόνα δεν βασίζεται στο… ύψος - όπως πολλοί ευαγγελίζονται.  Άλλωστε ο Πικέ είναι 1.92. Η αγωνιστική λειτουργία των ακαδημιών λειτουργεί πάνω σε ένα συγκεκριμένο αγωνιστικό μοντέλο -που φαινεται να ευνοεί τους κοντους –  δηλώνει ο Άλμπερτ Καπέλας, διευθυντής ανάπτυξης και λειτουργίας της ακαδημίας.» Ένα μοντέλο που παραμένει το ίδιο από την προπόνηση των παιδιών μέχρι τους αγώνες της πρώτης ομάδας στο Τσάμπιονς Λιγκ. Με αυτό τον τρόπο αποφεύγουμε την χρονοβόρο διαδικασία ενσωμάτωσης των νέων παικτών στην πρώτη ομάδα. Ένα παιδί που έχει δουλέψει 5 χρόνια στην ακαδημία είναι έτοιμο για την πρώτη ομάδα, αφου πλέον γνωρίζει το αγωνιστικό προφίλ της ομάδας».
Ο Καπέλας συνεχίζει: » όταν παίζουμε άγώνες προσπαθούμε να περάσουμε στα παιδιά μία αγωνιστική φιλοσοφία που βασίζεται σε τρεις κύριους άξονες:
  • να είμαστε μία αθλητική ομάδα που τρέχει πιο πολύ από τον αντίπαλο, κάνει λιγότερα φάουλ και δεν παίζει σκληρά
  • να παίζουμε ποδόσφαιρο πιο τεχνικό, δημιουργικό και εκλυστικό από τον αντίπαλο
  • να κερδίζουμε τον αγώνα -αλλά – η νίκη προέρχεται από τα δύο παραπάνω στοιχεία

Ο μικρός Φαμπέργκας εν δράσει
Για εμάς δεν μετράει το ύψος ή ή σωματική δύναμη αλλά το ταλέντο, η  τεχνική κι η ικανότητα χειρισμού της μπάλας. Βλέπουμε τον ποδοσφαιριστή σαν έναν αθλητή-καλλιτέχνη – όπου το αθλητικό πνεύμα και το ταλέντο παντρεύονται. Από την ηλικία των 8 μέχρι και τα 15 τα παιδιά ασχολούνται κυρίως με την μπάλα: κοντρόλ, πάσα, κούρσες με την μπάλα, ασκήσεις τεχνικής και τακτική…. πολύ τακτική. Σκοπός είναι να μορφωθούν σχετικά με το αγωνιστικό μας μοντέλο ώστε να είναι έτοιμοι για την πρώτη ομάδα – όταν θα έρθει η ώρα».
Χαρακτηριστικές είναι και οι δηλώσεις του Μέσι επι τούτου. «Με θυμάμαι πάντα με μία μπάλα στα πόδια. Ποτέ δεν θυμάμαι τον εαυτό μου να τρέχω χιλιόμετρα στην πρόπόνηση. Τα πάντα είχαν σχέση με μπάλα και τακτική». Κανένα άλλο κλαμπ δεν διδάσκει τακτική τόσο έντονα σε τόσο μικρή ηλικία, κάτι που αποτελεί την μεγάλη διαφοροποίηση του αγωνιστικού μοντέλου της σύγχρονής Μπαρτσελόνα.
Για τον Καπέλας το… διαστημικό κοντρόλ/πάσα των Τσάβι, Μέσι ή Ινιέστα δεν είναι απλά ταλέντο. «Είναι η δουλειά που κάνουμε, είναι το μοντέλο μας που αναδεικνύει το ατομικό ταλέντο».
Πάνω από όλα η… πατρίδα
Πέραν του αγωνιστικού μοντέλου ανάπτυξης των ακαδημιών, η Μπαρτσελόνα είναι ένας σύλλογος με έντονο τοπικιστικό χαρακτήρα – σε βαθμό που κατηγορείται για αυτό. Πιστεύουμε ότη η πίστη κι η αγάπη για τις τοπικές αξίες ενδυναμώνουν τους δεσμούς στην ομάδα και γύρω από αυτή, δηλώνει ο Καπέλας. 5ο% της πρώτης ομάδας πρέπει να αποτελείται από παίκτες που προέρχονται από την ακαδημία, 35% από ισπανούς παίκτες ή παίκτες που αγωνίζονται στο ισπανικό πρωτάθλημα με το υπόλοιπο 15% να συμπληρώνεται από ξένους πρωτοκλασάτους παίκτες παγκόσμιας εμβέλειας όπως ο Ετό, ο Ιμπραίμοβιτς ή ο Ανρί. Η Μπαρτσελόνα είναι πάνω από όλα μία ομάδα της Καταλονίας  – της Ισπανίας και έτσι πρέπει να παραμείνει.

Οι σημαίες της Καταλωνίας - Ισπανίας κοσμούν την είσοδο των εγκαταστάσεων στην La Masia
Στην αρχική ενδεκάδα της Μπάρτσα με τον Παναθηναικό 8 παίκτες προέρχονται από την La Cantera, 2 προέρχονται από μεταγραφές από ισπανικές ομάδες (Άλβες/Σεβίλλη – Βίγια/Βαλένθια) ένώ μόλις ο Αμπιντάλ είναι ξένος που ήρθε από την Γαλλία (Λυών). Αν μη τι άλλο… εντυπωσιακό.
Το… ανθρώπινο κάστρο
Την ώρα που η «μισητή» Ρεάλ ξοδέυει 90εκ για τον Ρονάλντο ο Πλατινί κι η ΟΥΕΦΑ προσανατολίζονται σε ακόμα πιο αυστηρούς νόμους σχετικά με τις πολυδάπανες μεταγραφές (UEFA Fair Play), την χρησιμοποίηση  γηγενών παικτών και την ανάδειξη ακαδημιών των ομάδων. Μέσα σε όλα αυτά ο Γκουαρντιόλα – ως γνήσιο τέκνο της La Cantera – ετοιμάζει τους Τιάγκο Αλκαντάρα - νέος Ινιέστα - (video) και Τζόναθαν Ντος Σάντος (video) - νεός Τσάβι - για την πρώτη ομάδα με τους Ρομέου και Φοντάς να ακολουθούν ενώ οι προσπάθειες απόκτησης του «νέου Μέσι» Τούρκου 15χρονου Μοχάμεντ Ντεμιρσί συνεχίζονται….



Στα τέλη Σεπτέμβρη η Βαρκελώνη τιμά την πολιούχο Virgin de la Merce. Στην (πλατεία) Plaza Jaume θα βρεί κανείς ανθρώπους να σχηματίζουν ανθρώπινες πυραμίδες/κάστρα  – σε σχετική θρησκευτική τελετή –  ύψους ακόμα και 9 μέτρων. Η βάση της πυραμίδας αποτελείται από περίπου 20 ανθρώπους, συνεχίζεται με λιγότερους με την κατάληξη στην κορυφή να είναι ένα παιδί. Πρόκειται για το διάσημο «Καταλωνικό Κάστρο». Η Μπαρτσελόνα για μας είναι ένα «Καταλωνικό Κάστρο» τονίζει ο Καπέλας.» Ένα οικοδόμημα με ισχυρές βάσεις όπου όλοι πρέπει να βρίσκονται στην σωστή θέση για να φτάσεις – εν τέλει – στην κορυφή».

Πηγές: Daily Mail, BBC Sports, Bleacher report, Inside World Soccer, Barcelona FC